Kleine wereldgeschiedenis van Nederland in de twintigste eeuw

26-10-2018

15.45

Aula

Global history, kennis en herinnering

prof.dr. C.A. Davids

Faculteit der Geesteswetenschappen

Kunst, cultuur en geschiedenis

Afscheidscollege

Het vakgebied economische en sociale geschiedenis (ESG) is in de afgelopen 25 jaar sterk veranderd. ESG is niet alleen meer global history geworden, ze heeft zich ook verbreed en verdiept. Dit zegt Karel Davids in zijn afscheidsrede.

Zo kijken ESG-historici tegenwoordig ook steeds meer naar de gewoonten, ideeën of overtuigingen (‘mentale constructies’) die invloed hebben op de manier waarop menselijke samenlevingen omgaan met drie eeuwig terugkerende problemen: de verwerving en verdeling van inkomen, de vorming en verdeling van macht en de opvang van allerlei risico’s van het bestaan (zoals ziekte, invaliditeit, armoede, werkloosheid of oorlog). Deze mentale constructies, en hun wisselwerking met economische en sociale ontwikkelingen in de wereld, zijn het hoofdonderwerp van Davids’ onderzoek geweest. Hij streefde ernaar bruggen te slaan tussen de economische en sociale geschiedenis, de geschiedenis van wetenschap en techniek, de ideeëngeschiedenis en de religiegeschiedenis.

Davids geeft in zijn afscheidsrede een idee van de richting waarin het onderzoek in de komende jaren verder zou kunnen gaan. Onderzoek van ESG-historici zou, behalve aan structurele veranderingen in de geschiedenis,  meer aandacht kunnen geven aan connecties tussen ‘global’ en ‘local’,  aan de rol van kennisontwikkeling en aan de beleving en verwerking van grote veranderingen door gewone mensen. Dat illustreert hij aan de hand van een concrete casestudy uit de global history. Wat is, blijft niet wordt zo een kleine wereldgeschiedenis van Nederland in de twintigste eeuw.