Psychiaters volgen klassiek medisch model niet bij vaststellen diagnose

09-04-2019

11.45

Aula

Philosophy in Psychiatric Practice

A.S.G. Ralston

prof.dr. G. Glas, prof.dr. T.A. Abma

Faculteit der Geesteswetenschappen

Wijsbegeerte

Promotie

Alan Ralston onderzocht de filosofische overtuigingen van psychiaters zoals deze naar voren komen in de praktijk. Uit zijn onderzoek blijkt dat de diagnostische praktijk van psychiaters niet het klassieke medisch model volgt. Omdat er bij psychiatrische aandoeningen zelden sprake is van één enkelvoudige oorzakelijke theorie zijn er verschillende verklarende perspectieven mogelijk.

Passende theorie
Psychiaters putten uit een voorraad aan relevante theorieën om de fenomenen in de praktijk te benaderen. Dit gebeurt niet op ‘eclectische’ wijze, maar gestuurd door de fenomenen zelf, hoe deze door de patiënt en door de wetenschap begrepen worden, en gerelateerd aan de situationele context. De psychiater is daarbij voortdurend aan het checken of de verklarende theorie, die samen met de persoon ontwikkeld wordt, passend is. Daarnaast spelen waarden, niet alleen van patiënt en psychiater, maar ook van de persoonlijke en maatschappelijke context, een belangrijke rol in dit proces. Psychiaters zijn zich hiervan bewust en nemen een normatieve positie in ten opzichte van dergelijke invloeden. Hun centrale waarde en legitimatie is daarbij: het herstel van de patiënt.

Snijvlak filosofie en psychiatrie
De aanleiding voor het promotieonderzoek is de groeiende interesse in het snijvlak tussen filosofie en psychiatrie en de behoefte de filosofische analyse meer op de praktijk te betrekken. Ralston verrichte  een kwalitatieve studie bij dertig psychiaters, rondom de thema's diagnostiek & classificatie, wetenschap en legitimatie, en psychische stoornis. Hij plaatste de resultaten in historisch en filosofisch perspectief.

Meer inzicht
Door het onderzoek van Ralston komt er meer inzicht in niet alleen de wijze waarop psychiaters praktiseren (daar is weinig onderzoek naar gedaan), maar ook op hun achterliggende ideeën en de basis waarop ze keuzes maken. Dit gebied staat historisch als vrij ongrijpbaar bekend, maar met zijn onderzoek is er meer inzicht in wat de psychiater eigenlijk doet. Ook legt Ralston de verbinding tussen abstracte analyses van zaken als classificatie en psychische stoornis, en de praktijk zelf. Hiermee wordt duidelijker wat de relevantie en de impact is van filosofie voor de psychiatrische praktijk.

Meer informatie over het proefschrift in DARE